Epilepsja

Epilepsja - wpływ diety ketogennej

Szacuje się, że na świecie na epilepsję choruje około 50 milionów osób,a w Polsce  ok. 400 tysięcy, z czego połowa pacjentów jest źle leczona lub nie jest leczona w ogóle.


 




Historia leczenia padaczki dietą ketogenną

Stosowanie diety jako formy terapii znane jest już od początków medycyny. Już Hipokrates w V wieku p.n.e. opisywał przypadki, gdzie napady padaczkowe zostawały wyleczone dzięki zastosowaniu postu. Z uwagi na brak innych form terapii głodówkę chętnie stosowano w przypadku padaczki, zauważając, że zmniejsza to ilość napadów. Z czasem zaczęto głodzenie traktować jako powszechną i akceptowalną terapię (z braku alternatywy farmakologicznej). Podczas głodzenia w organizmie dochodzi do szeregu zmian metabolicznych, mi.in. do przestawienia organizmu na katabolizm tłuszczów, który wywołuje stan ketozy, czyli podwyższonego stężenia ciał ketonowych we krwi. W 1927 roku opublikowano dane stwierdzające, że istnieje ścisły związek między poziomem ketozy a ilością napadów padaczkowych. Niemożliwe jest stosowanie głodówki przez długi okres czasu, w związku z czym zaczęto szukać alternatywy, która naśladowałaby ów proces. Wiadomo było, że stężenie ciał ketonowych spada drastycznie po spożyciu glukozy, więc dążono do opracowania diety zawierającej jej możliwie jak najmniej. Rozwiązaniem okazała się dieta ketogenna, która niejako imituje skutki głodzenia.
Pod koniec lat trzydziestych XX wieku stosowana do tej pory z powodzeniem dieta ketogenna straciła na popularności w związku z wprowadzeniem nowego leku przeciwpadaczkowego – fenytoiny (1938 r.). Alternatywa farmakologiczna była o wiele prostsza w stosowaniu oraz zyskała poparcie koncernów farmaceutycznych.
 
Powrót do diety nastąpił po 1994 roku, kiedy to świat obiegła historia dwuletniego Charliego chorego na padaczkę. Na chłopca nie działały leki, nie pomogli homeopaci, uzdrowiciele, a nawet operacja neurochirurgiczna. Ojciec chłopca po długich poszukiwaniach odnalazł w bibliotece książkę traktującą o leczeniu epilepsji dietą ketogenną. Żaden z sześciu lekarzy z którymi rozmawiał w sprawie syna nie wspomniał mu o takiej możliwości. Dopiero po przejściu na dietę ketogenną u Charliego ustały napady padaczki i zaczął wykazywać postępy w rozwoju. Wkrótce potem ojciec Charliego założył fundację, a ta zaczęła edukować o diecie ketogennej, rozpoczynając tym samym nowy etap w historii tej diety. Ojciec chłopca – reżyser filmowy – nakręcił w tym samym roku film „…First Do Not Harm” z Meryl Streep w roli głównej, oparty właśnie na historii swojego syna.
 
Na tej fali popularności zorganizowanych zostało wiele konferencji oraz powstało wiele publikacji. Wśród nich warto wspomnieć o szeroko zakrojonym badaniu Johna Freemana i wsp. z 1998 roku. W badaniu udział wzięło 150 dzieci z padaczką lekooporną. 50% pacjentów uzyskało redukcję napadów o 50%, a u 27% napady udało się zredukować całkowicie albo o ponad 90%1.

Stosowanie diety ketogennej przy epilepsji - efekty

W Polsce pierwszy pacjent leczony dietą ketogenną pojawił się późno, bo dopiero w 2000 roku2.  
Znane są przypadki wieloletniego stosowania diety ketogennej. Kossof i wsp. w swoim artykule z 2007 roku opisali przypadek dwudziestosześcioletniego mężczyzny, który na diecie ketogennej pozostaje od 21 lat z bardzo dobrymi efektami3. Z pięciu napadów dziennie przed rozpoczęciem diety pacjent obecnie ma średnio jeden napad rocznie. Proporcja tłuszczu do sumy białek i węglowodanów w spożywanych przez niego posiłkach oscyluje między 2:1 a 4,6:1. Podczas terapii u pacjenta nie odnotowano przypadków kamieni nerkowych, zatwardzeń, kwasicy, zmęczenia ani złamań kości. Z objawów niepożądanych zaobserwowano jedynie niski wzrost (150 cm) oraz lekką hipercholesteolemię.

Czy dieta ketogenna jest bezpieczna?

Skuteczność diety ketogennej w leczeniu różnych rodzajów padaczki (w napadach mioklonicznych, atonicznych, mieszanych i innych) jest bezsporna, ale opierana jest dotychczas na wynikach obserwacji. Mechanizmu jej działania przeciwnapadowego nadal jednoznacznie nie wyjaśniono.
 
Należy pamiętać, że dieta ta jest nie tylko skuteczna, ale i bezpieczna. Objawy niepożądane występują rzadko, jednak część pacjentów rezygnuje z diety z różnych powodów, między innymi z powodu uciążliwości w sporządzaniu posiłków. Pomocą mogą być tu więc gotowe produkty opracowane do zastępowania posiłków ketogennych o odpowiednio zbilansowanym składzie, zapewniającym dostarczenie odpowiedniej proporcji tłuszczu do sumy białek i węglowodanów. Wprowadzenie diety ketogennej wymaga dużo cierpliwości, a także sporego zaangażowania bliskich, rodziców, lekarza i dietetyka, ale przynosi wymierne korzyści.

Źródło:

1 Freeman JM, Vining EPG, Pillas DJ, Pyzik PL, Casey JC, Kelly MT. The efficacy of the ketogenic diet—1998: a prospective evaluation of intervention in 150 children. Pediatrics 1998; 102: 1358-1363.
 
2 Bachański M. Dieta ketogenna w neurologii dziecięcej. Opieka paliatywna nad dziećmi - tom XVII 2009; 215-217.
 
3 Kossoff EH, Turner Z, Bergey GK. Home-guided use of the ketogenic diet in a patient for more than 20 years. Pediatric Neurology 2007; 36(6): 424-425.
 


Ważne informacje

A

Glukoza jest źródłem energii dla komórek nowotworowych

B

Przy deficycie glukozy zdrowe komórki zmieniają swój metabolizm i pozyskują energię z ciał ketonowych powstających z rozkładu tłuszczów.

C

Odebranie komórkom nowotworowym glukozy (jedynego źródła energii) skutkuje zahamowaniem tempa ich wzrostu i obumieraniem.

Najpopularniejsze przepisy

X

Ta strona używa Cookies które będą zamieszczane w Twoim komputerze. Więcej w Polityce Prywatności.