Kwasy omega-3 a zdrowie

Omega-3 kontra inne lipidy  
Słowo „tłuszcze” często rodzi negatywne skojarzenia i bywa utożsamiane z nieprawidłowym stylem odżywiania się. Tymczasem wykluczenie tłuszczów (lipidów) z diety powoduje poważne konsekwencje zdrowotne. – Tłuszcze są trawione do wolnych kwasów tłuszczowych i w tej formie mogą być wchłonięte do krwi bądź do układu limfatycznego – wyjaśnia dietetyk, mgr Sławomir Kula. Związki te dzieli się na trzy podstawowe grupy – nasycone (niezawierające wiązań podwójnych w cząsteczce, głównie zwierzęce, np. smalec, łój, śmietana, masło, tłuste mięsa i sery), jednonienasycone (z jednym wiązaniem podwójnym, np. oliwa z oliwek, olej rzepakowy, sojowy, sezamowy, orzechy ziemne) oraz wielonienasycone (posiadające dwa lub więcej wiązań podwójnych), do których należą właśnie kwasy omega-3. – Ważne jest, aby źródłem tłuszczów były głównie roślinne bogate w jedno- i wielonienasycone kwasy tłuszczowe, a nie tłuszcze zwierzęce zawierające dużo nasyconych kwasów tłuszczowych – przypomina ekspert, ponieważ podwyższają one poziom cholesterolu we krwi, sprzyjając miażdżycy. Natomiast kwasy jedno- i wielonienasycone jak omega-3 przeciwnie. – Te składniki korzystnie wpływają na organizm i zmniejszają ryzyko wystąpienia m.in. chorób sercowo-naczyniowych – zaznacza specjalista.   
 
Kwasy niezbędne dla organizmu 
Kwas alfa-linolenowy (ALA), dokozaheksaenowy (DHA) oraz eikozapentanowy (EPA) to trzy główne kwasy omega-3. Ich rola w organizmie ludzkim jest nieoceniona. 
 
Kwas DHA warunkuje prawidłowe funkcjonowanie mózgu (w 60% tworzy korę mózgową). Jest budulcem neuroprzekaźników: dopaminy (odpowiada za koordynację ruchową i napięcie mięśni, procesy emocjonalne i produkcję hormonów) oraz serotoniny (reguluje sen, apetyt, skurcz mięśni gładkich, ciśnienie i krzepliwość krwi). Zaburzenia poziomu dopaminy skutkują rozwojem choroby Parkinsona, ADHD czy psychoz, a niedobory serotoniny uwrażliwiają na ból, powodują agresywność, zmęczenie i zaburzenia depresyjne.
 
Kwas EPA umożliwia prawidłową syntezę hormonów tkankowych (tzw. eikozanoidów). Związki te działają przeciwzakrzepowo i przeciwzapalnie, hamują rozwój nowotworów i ograniczają kurczliwość naczyń krwionośnych. Odpowiadają też za prawidłowy transport tłuszczów w ustroju. Poprawiają parametry lipidowe krwi, zapobiegają zakrzepom, rozwojowi miażdżycy, choroby niedokrwiennej serca i nadciśnienia tętniczego.
 
Kwas ALA jako przeciwutleniacz niweluje szkodliwy wpływ wolnych rodników na organizm, chroniąc go przed procesami nowotworzenia i starzenia. Reguluje przemianę materii. Jest prawdziwie niezbędnym nienasyconym kwasem tłuszczowym (NNKT). Syntetyzowany jedynie przez rośliny, może być dostarczany człowiekowi tylko z pożywieniem. Pozostałe omega-3 – DHA i EPA – organizm ludzki wytwarza, ale zaledwie w ilości do 5–8% całkowitego zapotrzebowania. Wzbogacenie nimi diety jest więc równie niezbędne.  
 
Jaka dieta na zdrowie?  
W tłuszcze obfituje dieta niskowęglowodanowa, jak OleoKeto. Błędem jest jednak przekonanie, że podczas jej stosowania możemy sięgać po dowolne tłuszcze w nieograniczonej ilości. – Dieta ta polega na dostarczaniu do organizmu tłuszczów, węglowodanów i białek w stosunku 2:1 (tłuszcze: białka i węglwodany). Wysokie spożycie tłuszczu przy ograniczeniu węglowodanów prowadzi do zablokowania utleniania kwasów tłuszczowych i powstawania ciał ketonowych – tłumaczy dietetyk. Wówczas to nie glukoza, a pochodzące z tłuszczów ciała ketonowe stają się głównym paliwem energetycznych dla komórek (zdrowych, ponieważ nowotworowe zostają odcięte od swojego źródła pożywienia, jakim jest glukoza). Organizm przestawiony na metabolizm tłuszczów spala też lipidy zmagazynowane w tkance tłuszczowej, co sprzyja odchudzaniu. – Pamiętajmy jednak, że gdy źródła tłuszczów w diecie są źle dobrane, ten model żywienia może powodować wzrost poziomu cholesterolu we krwi. Dlatego tak istotne jest, by jadłospis obfitował w źródła kwasów omega-3: ryby (łosoś atlantycki, halibut, makrela, pstrąg, szprot, sardynka, śledź), owoce morza, orzechy włoskie, oleje roślinne (lniany, rzepakowy, sojowy) – zaznacza dietetyk. Ich alternatywnym źródłem są też dietetyczne środki specjalnego przeznaczenia medycznego typu Dekarcenal przeznaczone do częściowego zastępowania posiłków w diecie ketogennej. Zawierają one pochodzące z oleju lnianego tłoczonego na zimno kwasy omega-3 oraz pokrewne kwasy omega-6. Równowaga między nimi jest kolejnym wyznacznikiem zdrowej diety. Nadmiar równie niezbędnych kwasów omega-6 może bowiem skutkować zaburzeniami odporności, stanami zapalnymi i nowotworami. Na szczęście kwasy omega-3 znoszą ich negatywne działanie, zapewniając ogólny dobrostan naszego organizmu. 
 


Ważne informacje

A

Glukoza jest źródłem energii dla komórek nowotworowych

B

Przy deficycie glukozy zdrowe komórki zmieniają swój metabolizm i pozyskują energię z ciał ketonowych powstających z rozkładu tłuszczów.

C

Odebranie komórkom nowotworowym glukozy (jedynego źródła energii) skutkuje zahamowaniem tempa ich wzrostu i obumieraniem.

Najpopularniejsze przepisy

X

Ta strona używa Cookies które będą zamieszczane w Twoim komputerze. Więcej w Polityce Prywatności.